Đọc tập thơ “Và quá khứ thấy ta” của Vĩnh Thông - Châu Thạch

20/09/2014
Cầm tập thơ “Và quá khứ thấy ta” của Vĩnh Thông trên tay, đọc qua lời đề bạt ở trang đầu và các nhận xét thơ in nơi trang bìa, thật lòng tôi cứ nghĩ đây là thơ của một ông cụ non vì thấy ai cũng nói Vĩnh Thông còn rất trẻ nhưng thơ thật già dặn như một bậc trung niên. Thế nhưng khi đọc những bài thơ các trang trong tôi mới hiểu rằng quý vị nhà thơ, nhà văn kia muốn nói rằng thơ Vĩnh Thông hay ở một tầm cao mà thôi. Thật thế, qua 36 bài thơ tôi không cảm thấy cái già dặn trung niên trong thơ Vĩnh Thông mà cảm nhận được sức trẻ dồi dào sinh lực như một bông hoa nở rộ giữa đương xuân.
Vào đầu tập thơ với “Hạt bụi rong chơi” tôi nhận ra ngay đây là anh chàng tuổi thơ lêu lỏng, rong chơi tháng ngày một cách vô tư không bầu rượu, không cả túi thơ. Thế rồi hạt bụi đó dừng lại đáng yêu làm sao trên bàn tay người con gái:
                         Bụi cứ bay bay
                         Một hạt nào lẳng lơ dính trên bàn tay con gái
                         Ngỡ ngàng…Chớm yêu !
Hết rong chơi, bây giờ Vĩnh Thông say, nhưng không say rượu, không say tình như các nhà thơ trung niên túy lúy mà say cái mùi thơm ngát của tuổi thơ ngây:
                         Khói sương
                         Rũ xuống đồng ta
                         Một mùi thơ ấu, thật thà
                         Dễ say
Vì thế cái say của Vĩnh Thông trong sạch, nhẹ  nhàng, siêu thoát và thú vị biết bao:
                         Nhẹ như mây gió vô thinh
                         Nghiêng như một lá linh đinh
                         Rụng rời
Thế rồi trong cuộc rong chơi, trong cái say đầy cao thượng “như đất muôn đời đã say” nhà thơ Vĩnh Thông đến ngồi ở “Quán lạ ven sông”. Ở đây tôi thấy một dòng sông đầy lục bình và tôi bật khóc vì hiểu hết cái tình yêu quê hương vô cùng của cậu bé tuổi còn thơ ngây, rất trẻ:
                         Ngồi ở quán, lục bình trôi ngang mặt
                         Nhìn đâu cũng phản phất dáng quê
                         …
                         Chim nhớ quê. Ừ thì ta cũng nhớ
                         Chim về quê. Ta lại chẳng được về !
Khi nhớ đến quê thì thường xót lòng cho nỗi khó nhọc ở quê. Với bài thơ “Lụt lên hạt gạo loay hoay”, hạt gạo của Vĩnh Thông mang tâm trạng con người, biết loay hoay xoay xở, nghĩa là Vĩnh Thông đã thu cả sinh hoạt con người vào trong hạt gạo.    
Rồi có lẽ rong chơi quá  độ nên quên hết cả chính mình. Một ngày Vĩnh Thông tìm lại mình trong bài thơ “Tìm lại ta”. Chàng tìm lại cánh đồng nắng cháy, cánh diều, con kinh, ly cà phê vỉa hè, và bẹn bè, và tình yêu nhưng tất cả là:
                         Cũng lãng đãng
                         Như gió như mây
                         Bay nhẹ qua mình
Và nhà thơ Vĩnh Thông có “Máu thương hồ”, nhưng vì còn trẻ tuổi nên chỉ rong chơi, chớ cái máu thương hồ khó mà thành được:
                         Mộng thương hồ thì cứ đầy trăng
                         Mà nỗi nhớ chưa nột lần nguôi được


“Đi qua rồi” là một bài thơ mà trong đó cái quê hương cũ mà “Nơi đây từng có một mùa trăng trú ngụ” dã “Đi qua rồi như ngọn khói vờn bay” để anh phải lấy “Vị đắng sầu đầu thay bằng cà phê phố thị”. Diễn tả nỗi nhớ như thế quả là đắng, đâm và ngon vô cùng.
Tiếp đến Vĩnh Thông vẽ. Nhà thơ nói  “Tôi ký họa mình vào giấc mơ của đất”,  “Tôi ký họa hình của dấu chân vào sương”, “Tôi ký họa mặt người vào dòng sông buông”, rồi nâng những bức tranh lên nhìn, để thấy nó là sự nhỏ nhen của thân phận kiếp người đã “bạc màu cùng năm tháng trôi xuôi
Vĩnh Thông định nghĩa nỗi đau rất hay. Nỗi đau chính là “lát cắt hình hài”, nó đã cựa mình trong tình yêu, trong cuộc đời và “có lẽ, đó cũng là hạnh phúc”. Vĩnh Thông đẹp trai lại làm thơ hay nên bài thơ “Có lần em bước theo ta” có thể tin là có thật. Đọc bài thơ nầy tôi thấy cả mái tóc nàng lớn và dài đến nỗi phủ cả không gian và thời gian vậy:
                         Có lần em bước theo ta
                         Hồn nhiên gánh mùa thu nắng
                         Tóc huyền lẫn trong lòng phố
                         Thức cùng ta suốt đêm dài.
Tôi không biết Nhơn Hưng là ở đâu, nhưng tôi yêu ngay Nhơn Hưng vì bài thơ “Nắng Nhơn Hưng” có hai câu thơ tác giả nói chẳng say nhưng lại làm cho tôi vừa đọc đã say rồi:
                         Mùi bông tràm xông cùng hương đất
                         Thấm rượu nhân tình. Cạn chẳng say.
“Thất Sơn chiều đầu năm” là một bài thơ tả cảnh nhưng lại có cái hào khí của một bản anh hùng ca, lại cũng có nỗi buồn của một khúc bi ca: Mưa trắng tóc mây, trắng tóc người”, “Đường phố núi dài / Tìm em không gặp / Bụi bặm cuộc đời che tóc em nghiêng”.
Tôi bỏ qua nhiều bài thơ tứ và lời thi vị để viết về  “Và quá khứ thấy ta” là bài thơ mà tác giả lấy làm đề tài của cả tập thơ. Đây là những bước đi lầm lủi, quyết tâm trong cuộc đời nhưng những bất chợt đôi khi rất bình thường trong cuộc đời đã ngăn ta lại, và những bất chợt đó đã níu kéo đời ta làm phí phạm thời gian, để khi ta quay đầu thì ta chạm bến tử sinh: “Không có gì khiến ta quay đầu nhìn lại / Nhưng bất chợt… / Dế ngâm”, “Bất chợt én bay”, “Ta đi theo tình đi theo mình / Theo quê hương sông núi / Quay đầu - chạm bến tử sinh / Và quá khứ thấy ta !
Thật tình tôi không hiểu hết cái đầu đề của bài thơ nhưng tôi tự lý giải rằng: Đời người ai cũng có quá khứ, và cái quá khứ đó đã lọc và ghi lại cuộc đời ta trung thực, không  như hình ảnh ta trong hiện tại phải sai đi vì qua rất nhiều lăng kính. “Và quá khứ thấy ta” là quá khứ lưu trữ hình ảnh thật của Vĩnh Thông, làm chứng cho Vĩnh Thông, biện hộ cho Vĩnh Thông là một chàng thi sĩ chân thật, hăng say, hăm hở đi suốt theo em và theo những nẻo đời chân chính.
Qua 36 bài trong tập thơ “ Và quá  khứ thấy ta”, tôi chỉ đề cập  sơ lược đến 13 bài thơ ở những trang đầu như trình bày một vài bông hoa tiêu biểu.
Với tôi, tôi không xem Vĩnh Thông là trẻ. Tôi cũng chẳng nói Vĩnh Thông là già. Mà Vĩnh Thông là một nhà thơ. Thơ Vĩnh Thông chứa đầy sức trẻ lại tiềm ẩn một triết lý sống sâu xa, được diễn tả không bằng lời, không bằng chữ màu mè mà ở trong hương vị của thơ. Thơ Vĩnh Thông là tình yêu đất nước, con người sâu đậm, cũng không diễn tả bằng những từ lộ liễu mà ẩn sâu trong cử chỉ, trong hơi thở của nhà thơ qua từng lời thơ nhắc đến quê hương, cuộc sống và con người.

CHÂU THẠCH


© Tác giả giữ bản quyền, vui lòng ghi rõ nguồn khi sử dụng

Tất cả bình luận [ 0 ]


Gửi bình luận